Zmiany w L4

Już obowiązują zmiany dotyczące zwolnień lekarskich tzw. L4 oraz precyzujące zasady utraty zasiłku chorobowego.
Zgodnie z ustawą z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa:
Ubezpieczony traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia od pracy, w przypadku gdy w okresie orzeczonej niezdolności do pracy:

1. wykonuje pracę zarobkową lub
2. podejmuje aktywność niezgodną z celem tego zwolnienia.

Nowelizacja wprowadzona ustawą z 18.12.2025 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, w ustawie dotyczącej świadczeń pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa wprowadza m. in. definicje pracy zarobkowej oraz aktywności niezgodniej z celem zwolnienia.
Pracą zarobkową jest każda czynność mająca charakter zarobkowy, niezależnie od stosunku prawnego będącego podstawą jej wykonania, z wyłączeniem czynności incydentalnych, których podjęcia w okresie zwolnienia od pracy wymagają istotne okoliczności. Istotną okolicznością nie może być polecenie pracodawcy.
Aktywnością niezgodną z celem zwolnienia od pracy są wszelkie działania utrudniające lub wydłużające proces leczenia lub rekonwalescencję, z wyłączeniem zwykłych czynności dnia codziennego lub czynności incydentalnych, których podjęcia w okresie zwolnienia od pracy wymagają istotne okoliczności.
Nowelizacja precyzuje także zasady kontroli dotyczących zwolnień z powodu niezdolności do pracy, za które przysługuje zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjnych albo wynagrodzeń za czas niezdolności do pracy, o którym mowa w art. 92 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, oraz zwolnienia z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki, za które przysługuje zasiłek opiekuńczy przeprowadzanej odpowiednio przez ZUS lub płatników.
Kontrole mają być dokonywana w miarę potrzeb, bez ustalania z góry stałych jej terminów, a nasilane szczególnie w okresach, w których występuje zwiększona absencja z powodu choroby lub sprawowania opieki.
Ponadto kontrole winny być dokonywane z wykorzystaniem środków adekwatnych i proporcjonalnych do celu kontroli, z poszanowaniem prywatności osoby kontrolowanej oraz innych osób przebywających w miejscu kontroli oraz w sposób wolny od ryzyka pogorszenia się stanu zdrowia osoby kontrolowanej i zakłócania procesu leczenia lub rekonwalescencji, a czas jej trwania jest ograniczony do okresu niezbędnego do dokonania ustaleń z tej kontroli.
Ww nowelizacja precyzuje także:

1. zasady wszczęcia kontroli;
2. zasady przeprowadzania czynności kontrolnych;
3. obowiązki osoby kontrolowanej oraz
4. elementy protokołu kontroli.